Είμαι άνθρωπος που κλαίει πολύ. Τα δάκρυα τρέχουν όταν νιώθω λύπη. Ή ευγνωμοσύνη. Ή απογοήτευση. Δέος, προεμμηνορροϊκά συμπτώματα, χαρά, ανακούφιση… Καταλαβαίνετε. Παλιά προσπαθούσα να κρύψω αυτή την τάση σαν να ήταν κάτι για το οποίο έπρεπε να ντρέπομαι.
Με τον καιρό, όμως, έμαθα να εκτιμώ τον «θρηνητικό» μου εαυτό γι’ αυτό που είναι: ένα υγιές, όμορφο κομμάτι της βαθιά συναισθηματικής μου φύσης. (Ιχθύς στον ήλιο, Σκορπιός στη σελήνη, γεια σας!)
Δείτε Πώς να εξασφαλίσετε ένα σταθερό μέλλον σε 2 απλές κινήσεις
Παρόλα αυτά, η ιδέα ότι το να κλαις εύκολα είναι ένδειξη συναισθηματικής ευθραυστότητας, αδυναμίας ή αστάθειας εξακολουθεί να κυκλοφορεί. Γι’ αυτό θέλησα να ρωτήσω τους ειδικούς εκ μέρους όλων εμάς των «κλαψιάρικων ιτιών»: Είναι εντάξει να κλαίμε, ξέρετε, κάπως… αρκετά συχνά;
«Η ντροπή και το στίγμα γύρω από το κλάμα σίγουρα υπάρχουν», λέει η ψυχολόγος Christina Pierpaoli Parker, επίκουρη καθηγήτρια στο τμήμα ψυχιατρικής και συμπεριφορικής νευροβιολογίας στην University of Alabama at Birmingham. «Αλλά για μένα, αυτό απλώς δείχνει πόσο φτωχή είναι η κατανόηση των συναισθημάτων στην κουλτούρα μας». Με άλλα λόγια: Είναι δικό τους πρόβλημα, όχι δικό σου.
Ας μιλήσουμε, λοιπόν, για το τι πραγματικά κάνει το κλάμα για εσένα — και γιατί το να χύνεις ένα (ή δύο) δάκρυα πιο συχνά από άλλους όχι μόνο δεν είναι πρόβλημα, αλλά μπορεί να είναι και κάτι υπέροχο.
Γιατί κλαίμε — και γιατί μας κάνει καλό
Η βασική λειτουργία του κλάματος είναι να μας βοηθά να επεξεργαστούμε και να εκφράσουμε έντονα συναισθήματα, λέει η κλινική ψυχολόγος Lauren Bylsma, αναπληρώτρια καθηγήτρια ψυχιατρικής και ψυχολογίας στο University of Pittsburgh, η οποία έχει μελετήσει τη νευροβιολογία του κλάματος.
Το συναισθηματικό κλάμα είναι αποκλειστικά ανθρώπινο. «Δεν βλέπουμε αυτού του είδους τη συμπεριφορά σε άλλα έμβια όντα», λέει η Cleveland Clinic ψυχολόγος υγείας Grace Tworek. «Άρα το να εκφράζουμε έτσι τα συναισθήματά μας είναι κομμάτι αυτού που μας κάνει μοναδικά ανθρώπους». Θα μπορούσε κανείς να πει ότι το να κλαις συχνά σημαίνει πως βιώνεις πλήρως την ανθρώπινη φύση σου — ακόμα κι αν αυτό περιλαμβάνει την ανοιχτή εξερεύνηση συναισθημάτων που θεωρούμε «αρνητικά», όπως η λύπη.
Πολλοί από εμάς διαισθητικά νιώθουμε ότι ένα καλό κλάμα έχει κάτι το λυτρωτικό — και οι ειδικοί συμφωνούν πως υπάρχουν ψυχολογικά οφέλη. «Το κλάμα, ειδικά όταν είμαστε μόνοι, μπορεί να λειτουργήσει σαν μια μορφή αυτο-θεραπείας», λέει η Dr. Parker. «Σε αναγκάζει να σκεφτείς αυτό για το οποίο κλαις και να το επεξεργαστείς, και αυτό μπορεί να σε κάνει να νιώσεις καλύτερα».
Ένα υγιές ξέσπασμα βοηθά και το σώμα να ρυθμιστεί. Όταν έντονα συναισθήματα (θετικά ή αρνητικά) κατακλύζουν τον οργανισμό, δημιουργείται στρες — και το κλάμα λειτουργεί σαν βαλβίδα εκτόνωσης. «Τα δάκρυα ανακουφίζουν την ψυχολογική πίεση που συσσωρεύεται στο συμπαθητικό νευρικό σύστημα», λέει η Dr. Parker. Έρευνες δείχνουν ότι λίγο πριν ξεκινήσει το κλάμα, η αντίδραση «μάχης ή φυγής» κορυφώνεται, εξηγεί η Dr. Bylsma. Μόλις αρχίσουν να κυλούν τα δάκρυα, ενεργοποιείται σταδιακά η αντίδραση χαλάρωσης.
Το κλάμα επίσης πυροδοτεί την απελευθέρωση «ορμονών ευεξίας», όπως ενδορφίνες (που ανακουφίζουν από τον πόνο) και οξυτοκίνη (η λεγόμενη «ορμόνη της αγάπης»). «Αυτό δημιουργεί μια αίσθηση σύνδεσης και ασφάλειας στο νευρικό σου σύστημα», λέει η Dr. Parker.
Η οξυτοκίνη διευκολύνει και το δέσιμο — που μας φέρνει στη δεύτερη βασική λειτουργία του κλάματος. «Κλαίμε για να επικοινωνήσουμε τις ανάγκες και τις αξίες μας στους άλλους», λέει η Dr. Parker. Τα δάκρυά σου μπορεί να λένε «Χρειάζομαι μια αγκαλιά» ή «Αυτό είναι πολύ σημαντικό για μένα». «Μπορεί να λάβεις περισσότερη υποστήριξη, γιατί οι άλλοι καταλαβαίνουν ότι δυσκολεύεσαι πραγματικά», λέει η Dr. Bylsma.
Γιατί κάποιοι κλαίνε πολύ — και γιατί δεν υπάρχει τίποτα λάθος σε αυτό
Πολλοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο εύκολα κλαίει κάποιος, λέει η Dr. Parker — όπως η οικογένεια και η κουλτούρα στην οποία μεγάλωσε, αλλά και ατομικές διαφορές στην προσωπικότητα και τη βιολογία. (Τα δεδομένα επιβεβαιώνουν γενικά το στερεότυπο ότι οι γυναίκες κλαίνε συχνότερα από τους άνδρες, λέει η Dr. Tworek, πιθανότατα λόγω βιολογικών διαφορών αλλά και κοινωνικοποίησης φύλου.) Όλα αυτά σημαίνουν δύο πράγματα: «Υπάρχει τεράστια ποικιλία στο πόσο κλαίνε οι άνθρωποι», λέει η Dr. Bylsma, «και όλο αυτό είναι φυσιολογικό».
Το να δακρύζεις συχνά μπορεί απλώς να σημαίνει ότι είσαι ιδιαίτερα ευαίσθητος/η, συμπονετικός/ή και συναισθηματικά εκφραστικός/ή. Με άλλα λόγια, είσαι συντονισμένος/η με τον εσωτερικό σου κόσμο και τον κόσμο γύρω σου, λέει η Dr. Bylsma. Στα μάτια της Dr. Parker, το συχνό κλάμα μπορεί να υποδηλώνει έναν πλούσιο εσωτερικό κόσμο. «Είναι στην πραγματικότητα ένδειξη συναισθηματικής υγιεινής και ψυχολογικής ωριμότητας το ότι αντιλαμβάνεσαι σωστά τη βαρύτητα των πραγμάτων γύρω σου».
Η ικανότητα να κλαις ειδικά σε σύνδεση με θετικά συναισθήματα (όπως χαρά ή δέος) δείχνει συναισθηματική πολυπλοκότητα, λέει η Dr. Parker. «Νομίζω ότι απαιτεί ένα πιο προχωρημένο στάδιο συναισθηματικής ανάπτυξης για να κλάψεις μπροστά σε ένα έργο τέχνης», προσθέτει η Dr. Bylsma. (Ίσως γι’ αυτό βλέπεις τετράχρονα να κλαίνε για γδαρμένα γόνατα — όχι για ηλιοβασιλέματα.)
Το να αφήνεις τα δάκρυα να κυλούν είναι επίσης ένδειξη ότι επιτρέπεις στα συναισθήματά σου να αναδύονται και να φεύγουν, αντί να τα καταπιέζεις χρόνια. «Βλέπουμε ότι αυτό είναι πραγματικά ανθυγιεινό και δεν σου επιτρέπει να επεξεργαστείς τα συναισθήματά σου με βοηθητικό τρόπο», λέει η Dr. Bylsma. (Αυτό δεν σημαίνει ότι αν δεν κλαις συχνά, τα καταπιέζεις — μόνο αν νιώθεις συστηματικά την παρόρμηση να κλάψεις και τη συγκρατείς.)
Δείτε Καρκίνος του δέρματος: Ποιος είναι ο κανόνας ABCDE για τον εντοπισμό του
Τέλος, το κλάμα μπορεί να δημιουργήσει περισσότερη οικειότητα στις σχέσεις σου. «Μπορούμε πραγματικά να δεθούμε με κάποιον μέσα από έντονες εκφράσεις συναισθήματος, γιατί φέρνουν ευαλωτότητα», σύμφωνα με τη Dr. Tworek. Δείχνει στους άλλους ότι είσαι ένα ασφαλές άτομο για να ανοιχτούν. «Κάποιος που είναι έντονα συναισθηματικός και κλαίει δείχνει ότι έχει συναισθηματικό βάθος και ότι μπορεί να είναι ένα ασφαλές πρόσωπο με το οποίο μπορείς να επεξεργαστείς επώδυνα πράγματα», εξηγεί η Dr. Parker.
Υπάρχει «υπερβολικό» κλάμα;
Καλά νέα: «Δεν υπάρχει κάποιο όριο στο οποίο θα ανησυχούσα ότι κάποιος κλαίει υπερβολικά», λέει η Dr. Bylsma.
Το συχνό κλάμα γίνεται πρόβλημα μόνο αν επηρεάζει αρνητικά τη διάθεση ή την καθημερινότητά σου. «Αν σου προκαλεί δυσφορία και… παρεμβαίνει στη δουλειά σου, στις σχέσεις σου — ίσως είναι ώρα να διερευνήσεις πιθανές υποκείμενες ψυχιατρικές αιτίες», λέει η Dr. Parker. Σε αυτή την περίπτωση, καλό είναι να μιλήσεις με έναν επαγγελματία ψυχικής υγείας.
Διαφορετικά; Άφησέ το να βγει — και αγάπησε περήφανα τη δακρυσμένη σου φύση.
πηγή: self.com
