Για πολλούς μαθητές και μαθήτριες, η λέξη «Φιλολογία» δεν είναι απλώς μια σχολή. Είναι μια ιδέα. Ένα σύνολο από εικόνες, λέξεις, κείμενα και συζητήσεις που ξεκινούν από το σχολικό θρανίο και συνεχίζουν πολύ πέρα από αυτό. Είναι η αγάπη για τη γλώσσα, την Ιστορία, τη σκέψη, τη λογοτεχνία. Είναι εκείνη η στιγμή που ένα ποίημα, ένα ιστορικό γεγονός ή μια φράση στα Αρχαία μοιάζει να “κουμπώνει” μέσα σου.
Κι όμως, όταν έρχεται η ώρα του μηχανογραφικού, ο ενθουσιασμός συχνά δίνει τη θέση του στη σύγχυση. Οι επιλογές είναι πολλές, τα ονόματα των τμημάτων διαφέρουν, οι κατευθύνσεις μπερδεύουν και κάπου εκεί γεννιέται το βασικό ερώτημα:
«Αν δεν περάσω σε Τμήμα Φιλολογίας, μπορώ τελικά να γίνω φιλόλογος;»
Η απάντηση είναι ξεκάθαρη: ναι, μπορείς.
Απλώς όχι πάντα με τον τρόπο που φαντάζεσαι.
Δείτε εδώ ποιες σχολές απαιτούν εξέταση σε ειδικά μαθήματα στις πανελλήνιες 2026
Το ελληνικό πανεπιστημιακό σύστημα έχει αρκετές «παράλληλες διαδρομές» που οδηγούν στον κλάδο ΠΕ02 (Φιλολόγων). Τμήματα που δεν γράφουν απαραίτητα τη λέξη «Φιλολογία» στον τίτλο τους, αλλά παρέχουν επαγγελματικά δικαιώματα φιλολόγου, εφόσον πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις. Κι αυτό είναι κάτι που αξίζει να γνωρίζεις εγκαίρως, πριν συμπληρώσεις το μηχανογραφικό σου.
Ας τα βάλουμε λοιπόν σε τάξη — από τις πιο κλασικές επιλογές μέχρι τις λιγότερο γνωστές, αλλά εξίσου ουσιαστικές.
Τα τμήματα Φιλολογίας: ο πιο άμεσος και «καθαρός» δρόμος
Αν θέλεις τη διαδρομή χωρίς αστερίσκους και υποσημειώσεις, τότε τα τμήματα Φιλολογίας είναι η πιο ξεκάθαρη επιλογή. Πρόκειται για σχολές που ανήκουν στις Φιλοσοφικές Σχολές και έχουν ως βασικό τους αντικείμενο τη μελέτη της γλώσσας, της λογοτεχνίας και της γραμματείας σε όλες τις ιστορικές της φάσεις.
Τα ρμήματα Φιλολογίας λειτουργούν στα εξής πανεπιστήμια:
Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ)
Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ)
Πανεπιστήμιο Πατρών
Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου
Πανεπιστήμιο Κρήτης
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων
Κατά τα πρώτα έτη σπουδών, οι φοιτητές έρχονται σε επαφή με όλα τα βασικά γνωστικά πεδία:
Αρχαία Ελληνικά, Νεοελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία, Λατινικά, Γλωσσολογία, Φιλοσοφία, Ιστορία. Στη συνέχεια επιλέγουν κατεύθυνση, όπως:
Κλασική Φιλολογία
Νεοελληνική Φιλολογία
Βυζαντινή Φιλολογία
Γλωσσολογία
Έτσι μπορούν να «χτίσουν» σταδιακά το προφίλ τους, ανάλογα με τα ενδιαφέροντά τους — είτε αυτά στρέφονται προς τον Όμηρο, είτε προς τον Σεφέρη, είτε προς τη γλώσσα ως σύστημα.
Το πτυχίο αυτό οδηγεί αυτομάτως στον κλάδο ΠΕ02 Φιλολόγων, με δικαίωμα διδασκαλίας σε σχολεία, φροντιστήρια, ιδιαίτερα μαθήματα, αλλά και δυνατότητα συνέχισης σε μεταπτυχιακές και ερευνητικές σπουδές.
Δείτε εδώ το πρόγραμμα για τις Πανελλήνιες 2026 για ΓΕΛ και ΕΠΑΛ
Τμήματα Φιλοσοφίας: η διδασκαλία μέσα από τη σκέψη
Παρότι δεν φέρουν τον τίτλο «Φιλολογίας», τα τμήματα Φιλοσοφίας αποτελούν μια σοβαρή και απολύτως αναγνωρισμένη διαδρομή προς το επάγγελμα του φιλολόγου.
Λειτουργούν στα εξής ιδρύματα:
Φιλοσοφίας, ΕΚΠΑ
Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων
Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Κρήτης
Φιλοσοφίας, Πανεπιστήμιο Πατρών
Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής, ΑΠΘ
Τα προγράμματά τους επικεντρώνονται στη φιλοσοφική σκέψη, τη λογική, την ηθική, την πολιτική φιλοσοφία και τη θεωρία της γνώσης. Παράλληλα, περιλαμβάνουν μαθήματα παιδαγωγικής και διδακτικής, γεγονός που επιτρέπει στους αποφοίτους να ενταχθούν στον κλάδο ΠΕ02.
Ιδιαίτερα ενδιαφέρον είναι ότι σε ορισμένα τμήματα, όπως στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, υπάρχουν κατευθύνσεις με έντονο πολιτισμικό και καλλιτεχνικό χαρακτήρα, συνδέοντας τη φιλοσοφία με το θέατρο, τον κινηματογράφο και τη σύγχρονη θεωρία.
Αν σε ελκύει η διδασκαλία μέσα από τις ιδέες, τα ερωτήματα και τη βαθύτερη κατανόηση του κόσμου, αυτή η διαδρομή μπορεί να σου ταιριάξει απόλυτα.
Τμήματα Ιστορίας και Αρχαιολογίας: φιλολογία με επίκεντρο το παρελθόν
Άλλη μία σημαντική κατηγορία τμημάτων που οδηγούν στον κλάδο ΠΕ02 είναι εκείνα της Ιστορίας και Αρχαιολογίας. Αν αγαπάς περισσότερο το ιστορικό αφήγημα, τις πηγές, τις εποχές και τη μελέτη του παρελθόντος, αυτά τα τμήματα προσφέρουν μια εξαιρετικά ουσιαστική διαδρομή.
Λειτουργούν στα εξής πανεπιστήμια:
ΕΚΠΑ
ΑΠΘ
Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων
Πανεπιστήμιο Κρήτης
Πανεπιστήμιο Πατρών*
Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου (Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Διαχείρισης Πολιτισμικών Αγαθών)
Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας (Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας)
Ιόνιο Πανεπιστήμιο (Ιστορίας και Ψηφιακών Ανθρωπιστικών Επιστημών)
Τα προγράμματα σπουδών συνδυάζουν Ιστορία, Αρχαιολογία, πολιτισμικές σπουδές και, σε αρκετές περιπτώσεις, παιδαγωγική κατάρτιση. Οι απόφοιτοι μπορούν —με τις κατάλληλες προϋποθέσεις— να διδάξουν ως φιλόλογοι, καλύπτοντας μαθήματα όπως Ιστορία, Αρχαία, Λογοτεχνία και Έκθεση.
* Για το Τμήμα Πατρών έχει δρομολογηθεί επίσημα η χορήγηση επαγγελματικών δικαιωμάτων ΠΕ02, με την έκδοση του σχετικού ΦΕΚ να αναμένεται.
Λιγότερο γνωστές αλλά απολύτως υπαρκτές διαδρομές προς τη Φιλολογία
Υπάρχουν και τμήματα που δεν ανήκουν στον «στενό πυρήνα» των φιλολογικών σπουδών, όμως μπορούν να οδηγήσουν στο ίδιο επαγγελματικό αποτέλεσμα — αρκεί να γίνει σωστή επιλογή κατεύθυνσης και μαθημάτων.
Ανθρωπιστικών Σπουδών – Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης
Ένα σύγχρονο, διεπιστημονικό τμήμα με τρεις κατευθύνσεις:
Φιλολογίας
Ιστορίας
Ανθρωπολογίας
Το πτυχίο απονέμεται ως «Φιλολογίας, Ιστορίας και Ανθρωπολογίας» και δίνει πρόσβαση στον κλάδο ΠΕ02. Απευθύνεται σε όσους θέλουν μια πιο ανοιχτή, σύγχρονη και διαθεματική προσέγγιση στις ανθρωπιστικές επιστήμες.
Παιδαγωγικό Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης – ΕΚΠΑ
Ένα τμήμα με σαφή προσανατολισμό στη διδασκαλία. Δίνει ισχυρό παιδαγωγικό υπόβαθρο και δυνατότητα εστίασης σε επιμέρους γνωστικά αντικείμενα. Απευθύνεται σε όσους θέλουν από νωρίς να συνδέσουν θεωρία και σχολική πράξη.
Επιλογές και από την Κύπρο
Για όσους σκέφτονται σπουδές εκτός Ελλάδας, η Κύπρος προσφέρει αξιόλογες επιλογές με δυνατότητα αναγνώρισης και ένταξης στον κλάδο ΠΕ02:
Τμήμα Βυζαντινών και Νεοελληνικών Σπουδών – Πανεπιστήμιο Κύπρου
Με έντονο φιλολογικό χαρακτήρα και έμφαση στη γλώσσα και τη λογοτεχνία.
Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας (Κατεύθυνση Κλασικών Σπουδών)
Ισχυρή βάση σε Αρχαία Ελληνικά, φιλοσοφία και κλασική γραμματεία, με δυνατότητα αναγνώρισης μέσω των προβλεπόμενων διαδικασιών.
Τελικά, τι σημαίνει «γίνομαι φιλόλογος»;
Στην πράξη, φιλόλογος δεν είναι απλώς αυτός που τελείωσε ένα συγκεκριμένο τμήμα. Είναι εκείνος που μπορεί να διδάξει τη γλώσσα, την ιστορία και τη σκέψη με τρόπο ζωντανό, τεκμηριωμένο και ουσιαστικό. Είναι ο άνθρωπος που γεφυρώνει το παρελθόν με το παρόν και βοηθά τους μαθητές να κατανοήσουν τον κόσμο μέσα από τις λέξεις.
Το μηχανογραφικό μπορεί να φαίνεται λαβύρινθος, αλλά αν γνωρίζεις τις διαδρομές, παύει να τρομάζει. Και όπως φαίνεται, ο δρόμος προς τη φιλολογία δεν είναι ένας — είναι πολλοί. Το θέμα είναι να διαλέξεις εκείνον που σου ταιριάζει περισσότερο.
