Η προκαταβολή φόρου είναι ένα ποσό που καλείται να πληρώσει μια επιχείρηση ή ελεύθερος επαγγελματίας εκ των προτέρων για τον επόμενο φορολογικό χρόνο, με βάση τα κέρδη του τρέχοντος έτους στην ΑΑΔΕ. Η πρόβλεψη αυτή υπάρχει στο άρθρο 69 του Ν.4172/2013 και έχει στόχο τη διασφάλιση εσόδων για το Δημόσιο. Η προκαταβολή υπολογίζεται συνήθως ως 100% του φόρου που αναλογεί στο καθαρό εισόδημα του τρέχοντος έτους.
Ωστόσο, υπάρχουν περιπτώσεις όπου η επιχείρηση είτε εξαιρείται από την υποχρέωση προκαταβολής, είτε μπορεί να ζητήσει μείωση ή απαλλαγή υπό προϋποθέσεις.
Πότε δικαιούται απαλλαγή ή μείωση μια επιχείρηση
Νεοσύστατες επιχειρήσεις
Οι επιχειρήσεις που βρίσκονται στο πρώτο έτος λειτουργίας τους απαλλάσσονται αυτόματα από την υποχρέωση προκαταβολής φόρου. Η απαλλαγή αυτή ισχύει μόνο για το πρώτο φορολογικό έτος και δεν απαιτείται καμία αίτηση από τον φορολογούμενο. Η δήλωση της απαλλαγής καταχωρείται στη φορολογική δήλωση.
Επιχειρήσεις με ζημιογόνο χρήση
Εάν η επιχείρηση καταγράφει ζημίες στο τέλος του φορολογικού έτους, τότε δεν υπολογίζεται προκαταβολή φόρου για το επόμενο έτος. Αυτή η διαδικασία γίνεται αυτόματα από την ΑΑΔΕ με βάση τα αποτελέσματα της φορολογικής δήλωσης και δεν χρειάζεται αίτηση.
Μειωμένα κέρδη – δυνατότητα αίτησης μείωσης προκαταβολής
Επιχειρήσεις που παρουσιάζουν ουσιαστική μείωση των εισοδημάτων τους σε σχέση με προηγούμενα έτη μπορούν να αιτηθούν μείωση της προκαταβολής έως και 50%, σύμφωνα με το άρθρο 70 του Ν. 4172/2013. Το αίτημα αυτό μπορεί να βασίζεται είτε σε:
Έκτακτες συνθήκες (π.χ. φυσικές καταστροφές, πανδημία, ενεργειακή κρίση),
Οικονομική δυσχέρεια, ή
Πραγματικά χαμηλότερα εισοδήματα σε σχέση με το προηγούμενο έτος.
Η αίτηση πρέπει να συνοδεύεται από επαρκή τεκμηρίωση.
Δες εδώ τι συμβαίνει αν πληρώνεις εκπρόθεσμα τις οφειλές σου στην ΑΑΔΕ
Πώς υποβάλλεται η αίτηση
Η αίτηση υποβάλλεται:
Ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας myAADE, ή
Σε εξαιρετικές περιπτώσεις, χειρόγραφα στη Δ.Ο.Υ. της επιχείρησης.
Ο φάκελος της αίτησης πρέπει να περιλαμβάνει:
Αίτηση/επιστολή με το αίτημα απαλλαγής ή μείωσης,
Ανάλυση οικονομικών στοιχείων που τεκμηριώνουν την πτώση κερδών ή τη δυσχέρεια (π.χ. πίνακες εσόδων, Ισολογισμοί, περιοδικές ΦΠΑ),
Λογιστικά και φορολογικά έγγραφα που υποστηρίζουν την αίτηση,
Εφόσον υπάρχει, βεβαίωση ζημίας, πρακτικά ή αποφάσεις έκτακτων συμβάντων (π.χ. πλημμύρα, πυρκαγιά κ.ά.)
Η Δ.Ο.Υ. αξιολογεί τα δεδομένα και προχωρά σε έκδοση απόφασης αποδοχής ή απόρριψης του αιτήματος.
Πότε γίνεται η αίτηση
Η αίτηση για μείωση ή απαλλαγή της προκαταβολής πρέπει να γίνει:
Μετά την υποβολή της φορολογικής δήλωσης, και
Πριν την καταβολή της πρώτης δόσης του φόρου εισοδήματος.
Συνήθως, αυτό το διάστημα κυμαίνεται εντός Ιουλίου-Αυγούστου κάθε έτους. Εάν η αίτηση γίνει μετά την πληρωμή της προκαταβολής, δεν μπορεί να γίνει αναδρομική επιστροφή.
Τι πρέπει να προσέξετε
Δεν υπάρχει αυτοδίκαιη αποδοχή του αιτήματος. Η απόφαση είναι διακριτική ευχέρεια της φορολογικής αρχής.
Η επιχείρηση πρέπει να διατηρεί πλήρη τεκμηρίωση των ισχυρισμών της.
Σε κάποιες περιπτώσεις η μείωση χορηγείται υπό όρους (π.χ. προκαταβολή 50% και επανεκτίμηση το επόμενο έτος).
Η απόφαση της Δ.Ο.Υ. μπορεί να προσβληθεί με ενδικοφανή προσφυγή.
Η προκαταβολή φόρου είναι μια σημαντική υποχρέωση για κάθε επιχείρηση, αλλά η ελληνική φορολογική νομοθεσία παρέχει εργαλεία και δικλείδες για να υποστηρίξει επιχειρήσεις που πραγματικά αντιμετωπίζουν δυσκολίες. Η σωστή ενημέρωση, η έγκαιρη δράση και η συνεργασία με έμπειρο λογιστή μπορούν να οδηγήσουν σε μείωση του φορολογικού βάρους, προστατεύοντας τη βιωσιμότητα της επιχείρησης.
Δες εδώ τι αλλάζει πλέον στα μισθωτήρια ακινήτων στην ΑΑΔΕ
