Τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα παρουσιάζει τους μεγάλους οδικούς άξονες ως μια από τις μεγαλύτερες επιτυχίες των δημόσιων υποδομών. Η Εγνατία Οδός, η Ιόνια Οδός και άλλοι αυτοκινητόδρομοι συχνά προβάλλονται ως έργα που άλλαξαν τον χάρτη των μετακινήσεων και έφεραν την περιφέρεια πιο κοντά στα μεγάλα αστικά κέντρα.
Και πράγματι, οι δρόμοι αυτοί κατασκευάστηκαν με τεράστιο κόστος και αποτέλεσαν σημαντικές υποδομές για τη χώρα.
Υπάρχει όμως μια πραγματικότητα που γνωρίζουν καλά όσοι ταξιδεύουν συχνά στην ελληνική περιφέρεια: πληρώνουμε διαχρονικά από τα ακριβότερα διόδια στην Ευρώπη, χωρίς πάντα να απολαμβάνουμε αντίστοιχη ποιότητα δρόμων.
Το ζήτημα αυτό δεν είναι θεωρητικό. Είναι κάτι που βιώνουν καθημερινά χιλιάδες οδηγοί.
Ως καθηγητής που εργάζεται στη Φλώρινα και ζει στην Καλαμάτα, η διαδρομή ανάμεσα στον τόπο εργασίας και κατοικίας είναι μια επαναλαμβανόμενη εμπειρία εκατοντάδων χιλιομέτρων. Και αυτή η εμπειρία αποκαλύπτει μια εικόνα που απέχει από τη διαφήμιση των «σύγχρονων αυτοκινητοδρόμων».
Δείτε ακόμα: Δωρεάν διόδια: Ποιοι δικαιούνται & πώς κάνετε την αίτηση βήμα-βήμα (με δικαιολογητικά)
Πληρώνουμε ακριβά διόδια για δρόμους μισούς: Η οδύσσεια ενός ταξιδιού από Φλώρινα προς Καλαμάτα
Εγνατία Οδός: Διόδια πλήρη, λωρίδες μισές
Στο τμήμα της Εγνατία Οδός μεταξύ Γρεβενά και Ιωάννινα η κατάσταση είναι χαρακτηριστική.
Σε πολλές από τις σήραγγες της διαδρομής, η μία λωρίδα κυκλοφορίας παραμένει κλειστή για μεγάλα χρονικά διαστήματα.
Αυτό σημαίνει ότι ένας αυτοκινητόδρομος που σχεδιάστηκε για γρήγορη και ασφαλή κυκλοφορία λειτουργεί ουσιαστικά σαν δρόμος μίας λωρίδας. Η κίνηση περιορίζεται, οι ουρές μεγαλώνουν και οι οδηγοί καταλήγουν συχνά να κινούνται πίσω από βαριά φορτηγά και νταλίκες με χαμηλές ταχύτητες.
Το αποτέλεσμα είναι ένα ταξίδι πιο αργό, πιο κουραστικό και σε πολλές περιπτώσεις πιο επικίνδυνο.
Το πιο παράδοξο όμως είναι άλλο: τα διόδια πληρώνονται κανονικά και στο ακέραιο.
Μάλιστα, είναι ακόμα νωπές οι μνήμες από τα μπλόκα των αγροτών, όταν η αστυνομία επέμενε πως δεν μπορεί να επιτρέψει για λόγους ασφαλείας την κυκλοφορία σε μία μόνο λωρίδα. Σε αυτήν την περίπτωση, λοιπόν, πως επιτρέπεται;
Ιόνια Οδός: Όταν ο αυτοκινητόδρομος σε στέλνει στον παλιό δρόμο
Αντίστοιχα προβλήματα εμφανίζονται και στην Ιόνια Οδό.
Στο τμήμα μεταξύ Άρτα και Αμφιλοχία έχουν παρουσιαστεί σοβαρά προβλήματα από κατολίσθηση στο οδόστρωμα, με αποτέλεσμα η κυκλοφορία να εκτρέπεται στον παλιό εθνικό δρόμο.
Για τον οδηγό η αλλαγή είναι απότομη.
Από έναν σύγχρονο αυτοκινητόδρομο πολλών λωρίδων βρίσκεται ξαφνικά σε έναν δρόμο με: στενές λωρίδες, στροφές, περιορισμένη ορατότητα και αυξημένο κίνδυνο ατυχημάτων.
Η καθυστέρηση μπορεί εύκολα να φτάσει σχεδόν τη μία ώρα, ειδικά σε περιόδους αυξημένης κίνησης.
Αλλά και παλαιότερα όταν το συγκεκριμένο κομμάτι του δρόμου δεν είχε πρόβλημα, πολλές φορές γινόταν εκτροπή στην παλαιά εθνική λίγο πριν το Αντίρριο, με αποτέλεσμα ξανά ταλαιπωρία, ενώ φυσικά πρέπει να επισημανθεί και το εξωφρενικά ακριβό τίμημα για τη διέλευση της γέφυρας Ρίου-Αντιρρίου που αγγίζει τα 16 ευρώ!
Δείτε ακόμα: Γιατί «τρέμει» ο δρόμος λίγο πριν τα διόδια;
Διαχρονικά ακριβά διόδια στην Ελλάδα
Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο μια συγκεκριμένη περίοδο ή ένα συγκεκριμένο έργο.
Η Ελλάδα εδώ και χρόνια συγκαταλέγεται στις χώρες όπου το κόστος διοδίων είναι ιδιαίτερα υψηλό σε σχέση με τα εισοδήματα των πολιτών.
Οι οδηγοί πληρώνουν διόδια με την προσδοκία ότι θα χρησιμοποιήσουν έναν δρόμο που προσφέρει: ταχύτητα, ασφάλεια και σύγχρονες υποδομές.
Όταν όμως συναντούν:
-
κλειστές λωρίδες
-
εργοτάξια που διαρκούν χρόνια
-
εκτροπές σε παλιούς δρόμους
τότε το βασικό ερώτημα επανέρχεται: Πληρώνουμε τελικά για υπηρεσία ή απλώς για τη διέλευση;
Η καθημερινότητα των οδηγών της περιφέρειας
Για τους οδηγούς που ταξιδεύουν σπάνια, η εμπειρία μπορεί να είναι απλώς μια δυσάρεστη έκπληξη.
Για όσους όμως κάνουν τα ταξίδια αυτά συχνά — εργαζόμενους, επαγγελματίες, φοιτητές ή εκπαιδευτικούς που υπηρετούν μακριά από τον τόπο κατοικίας τους — η κατάσταση αυτή γίνεται καθημερινότητα.
Κάθε ταξίδι σημαίνει: περισσότερα χιλιόμετρα, περισσότερη κούραση και υψηλότερο κόστος.
Και όλα αυτά σε δρόμους που θεωρητικά αποτελούν το πιο σύγχρονο τμήμα του ελληνικού οδικού δικτύου.
Οι αυτοκινητόδρομοι πρέπει να είναι αντάξιοι του κόστους
Οι σύγχρονες οδικές υποδομές είναι απαραίτητες για την ανάπτυξη μιας χώρας. Συνδέουν πόλεις, στηρίζουν την οικονομία και κυρίως προστατεύουν ανθρώπινες ζωές.
Όμως η ποιότητα αυτών των υποδομών πρέπει να είναι αντίστοιχη του κόστους που πληρώνουν οι πολίτες.
Όταν ένας οδηγός πληρώνει συνεχώς ακριβά διόδια αλλά συναντά κλειστές λωρίδες, καθυστερήσεις και παρακάμψεις, τότε η εικόνα των ελληνικών αυτοκινητοδρόμων χρειάζεται μια πιο ειλικρινή αποτίμηση.
Γιατί οι δρόμοι αυτοί δεν είναι απλώς έργα υποδομής. Είναι δρόμοι που πληρώνονται καθημερινά από τους ίδιους τους πολίτες.
