Η πλειονότητα των ανθρώπων — περίπου το 75% — ξεκινά τη μέρα της με ένα φλιτζάνι καφέ. Για ορισμένους η γεύση είναι το κύριο κίνητρο, για άλλους η συνήθεια και η τελετουργία που συνοδεύει την καθημερινή κατανάλωση, ενώ κάποιοι άλλοι τον χρειάζονται απλώς για να ξυπνήσουν. Για πολλούς, και προσωπικά για εμένα, ισχύουν και τα τρία.
Πρόσφατα, η είδηση ότι οι γονείς της 21χρονης φοιτήτριας Sarah Katz μήνυσαν την αλυσίδα εστιατορίων Panera Bread προκάλεσε μεγάλη ανησυχία.
Δείτε Μαθητική Παρέλαση 25η Μαρτίου 2026: Τι ώρα γίνεται στην Αθήνα
Η Katz, η οποία είχε καρδιολογικό πρόβλημα γνωστό ως Long QT syndrome type 1 — μια πάθηση που επηρεάζει το ηλεκτρικό σύστημα που ελέγχει τον καρδιακό ρυθμό — φέρεται να απεβίωσε μετά την κατανάλωση της «caffeinated Charged Lemonade» της Panera. Το συγκεκριμένο ρόφημα περιέχει περίπου 260 mg καφεΐνης, ποσότητα που ισοδυναμεί με 2–3 φλιτζάνια καφέ ή περίπου 10 φλιτζάνια πράσινου τσαγιού.
Αυτή η υπόθεση αναδεικνύει σημαντικά ερωτήματα σχετικά με την κατανάλωση καφεΐνης και τα όρια ασφαλείας, ιδίως για άτομα με καρδιολογικά προβλήματα.
Ποια είναι η ασφαλής ποσότητα καφεΐνης;
Για τους περισσότερους ανθρώπους χωρίς καρδιολογικά προβλήματα, η καφεΐνη θεωρείται ασφαλής σε μέτρια κατανάλωση. Ο Dr. James Udelson, επικεφαλής καρδιολόγος στο Tufts Medical Center, αναφέρει ότι, σύμφωνα με την American Heart Association και την Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ, η κατανάλωση τριών έως τεσσάρων φλιτζανιών καφέ την ημέρα δεν έχει συνδεθεί με αρνητικές επιπτώσεις στην καρδιαγγειακή υγεία ή την υγεία γενικότερα.
Ανάλογα με τη δύναμη του καφέ, τρία έως τέσσερα φλιτζάνια αντιστοιχούν σε περίπου 300–400 mg καφεΐνης συνολικά. Για να φτάσει κανείς την ίδια ποσότητα με πράσινο τσάι, θα χρειάζονταν 10–15 φλιτζάνια, ενώ η κατανάλωση ενεργειακών ποτών μπορεί να προσφέρει την ίδια ποσότητα με 1–2 φλιτζάνια καφέ. Για παράδειγμα, ένα κουτάκι Red Bull 250 ml περιέχει περίπου 80 mg καφεΐνης, ενώ δημοφιλή αναψυκτικά όπως η Coca-Cola περιέχουν 34–46 mg ανά 12 ουγκιές, και το Mountain Dew περίπου 54 mg.
Τα ενεργειακά ποτά ή άλλα ροφήματα με πρόσθετη καφεΐνη μπορεί να έχουν έως και διπλάσια περιεκτικότητα από έναν φλιτζάνι καφέ. Με βάση αυτά τα δεδομένα, η «Charged Lemonade» της Panera περιέχει ποσότητα καφεΐνης ισοδύναμη με δύο έως τρία φλιτζάνια καφέ και περίπου δέκα φλιτζάνια πράσινου τσαγιού.
Πώς καταλαβαίνει κανείς ότι έχει καταναλώσει υπερβολική καφεΐνη;
Η υπερβολική κατανάλωση καφεΐνης μπορεί να εκδηλωθεί με συμπτώματα όπως αϋπνία, νευρικότητα, ταχυκαρδία, υπερβολική εφίδρωση, ναυτία και πονοκέφαλο. Η χρόνια υπερκατανάλωση μπορεί επίσης να συνδέεται με μακροχρόνια προβλήματα όπως διαταραχές ύπνου, άγχος, χρόνια γαστρικά προβλήματα, υψηλή πίεση και διαταραχές του καρδιακού ρυθμού.
Θετικές πλευρές της μέτριας κατανάλωσης
Παρά τις ανησυχίες γύρω από την καφεΐνη, η μέτρια κατανάλωση φαίνεται να έχει και θετικά αποτελέσματα. Σύγχρονες μελέτες, όπως αυτές του BioBank του Ηνωμένου Βασιλείου, έχουν δείξει ότι δύο έως τέσσερα φλιτζάνια καφέ την ημέρα συνδέονται με μειωμένο κίνδυνο καρδιακών παθήσεων, εγκεφαλικού, καρδιακής ανεπάρκειας και αρρυθμιών.
Δείτε Να γιατί το αλκοόλ σου φέρνει υπνηλία
Ποιοι πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί;
Ορισμένα άτομα πρέπει να περιορίσουν την καφεΐνη περισσότερο από τους υπόλοιπους:
- Έγκυες και θηλάζουσες: δύο έως τρία φλιτζάνια καφέ ημερησίως
- Άτομα με συγκεκριμένες καρδιολογικές διαταραχές, ιδίως προβλήματα στον καρδιακό ρυθμό
Εάν η καρδιά σας είναι υγιής και δεν είστε έγκυος ή θηλάζουσα, η μέτρια κατανάλωση καφεΐνης είναι ασφαλής. Αν παρατηρήσετε επίμονα συμπτώματα όπως νευρικότητα, αϋπνία ή καρδιακή αρρυθμία, συμβουλευτείτε γιατρό.
