Μαγνητικό πεδίο Γης: Πώς η αποκωδικοποίησή του μπορεί να βοηθήσει στη θεραπεία Πάρκινσον και Αλτσχάιμερ

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Aging και αναφέρει το Space, το μαγνητικό πεδίο της Γης ενδέχεται να είναι βαθιά ριζωμένο στη βασική βιολογία των ζωντανών οργανισμών, επηρεάζοντας τη γήρανση και προσφέροντας ενδεχομένως νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις για ασθένειες όπως το Πάρκινσον και το Αλτσχάιμερ.

Η αόρατη αυτή ασπίδα, η οποία παράγεται βαθιά στον πυρήνα της Γης εδώ και τουλάχιστον 3,7 δισεκατομμύρια χρόνια, προστατεύει τον πλανήτη από τους ηλιακούς ανέμους και διατηρεί το νερό. Παρότι είναι γνωστό εδώ και χρόνια ότι ορισμένα αποδημητικά ζώα χρησιμοποιούν το πεδίο για την πλοήγησή τους, η επίδρασή του στα ανθρώπινα κύτταρα παρέμενε μέχρι πρότινος ελάχιστα κατανοητή.

Για να διερευνήσουν το ζήτημα, ερευνητές με επικεφαλής τη Lisa Chakrabarti, καθηγήτρια στη Σχολή Κτηνιατρικής και Επιστήμης του Πανεπιστημίου του Nottingham, χρησιμοποίησαν ειδικό σύστημα μαγνητικής θωράκισης για να μειώσουν το περιβαλλοντικό μαγνητικό πεδίο σχεδόν στο μηδέν.

Το πείραμα με τις φρουτόμυγες και τα αποτελέσματα

Η ερευνητική ομάδα συνέκρινε δύο ομάδες φρουτόμυγων ξεκινώντας από την ενηλικίωσή τους και παρακολουθώντας τες για 70 ημέρες: υγιείς μύγες και μύγες με γενετική μετάλλαξη στο γονίδιο Pink1, το οποίο σχετίζεται με την κληρονομική πρώιμη έναρξη της νόσου Πάρκινσον στους ανθρώπους.

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η θωράκιση των ασθενών μυγών Pink1 από το μαγνητικό πεδίο αύξησε τη διάρκεια ζωής τους κατά περίπου 20%. Ωστόσο, η ίδια περιβαλλοντική αλλαγή μείωσε τη φυσική τους απόδοση, η οποία μετρήθηκε με χρονομέτρηση στην αναρρίχηση εντός μικρού σωληναρίου. Αντίθετα, οι υγιείς μύγες εμφάνισαν το αντίθετο μοτίβο: μικρότερη διάρκεια ζωής αλλά βελτιωμένη φυσική απόδοση υπό τις ίδιες συνθήκες.

Ο ρόλος των μιτοχονδρίων και του Συμπλέγματος II

Όπως εξήγησε ο συν-επικεφαλής της μελέτης Jacob Reed, οι ερευνητές διαπίστωσαν αρχική σύγχυση βλέποντας τις μύγες με το σύνδρομο Πάρκινσον να ζουν περισσότερο από τις υγιείς ομάδες (wild-type), οδηγώντας τους σε διπλό έλεγχο των δεδομένων.

Η πηγή αυτών των επιδράσεων εντοπίστηκε στα μιτοχόνδρια, τα οργανίδια παραγωγής ενέργειας των κυττάρων, και ειδικότερα σε ένα τμήμα της μηχανής παραγωγής ενέργειας που ονομάζεται Σύμπλεγμα II (Complex II). Στις θωρακισμένες υγιείς μύγες παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση της δραστηριότητας του Συμπλέγματος II μαζί με υψηλότερα επίπεδα υπεροξειδίου, ενός δραστικού μορίου που προκαλεί κυτταρική βλάβη σε μεγάλες ποσότητες. Στις μεταλλαγμένες μύγες Pink1, η ίδια αύξηση της δραστηριότητας λειτούργησε αντισταθμιστικά, προσφέροντας ευεργετική παράταση της ζωής.

Επιπτώσεις στη διαστημική εξερεύνηση και στην υγεία

Πέρα από τις εφαρμογές στη Γη και την κατανόηση της γήρανσης, η έρευνα φέρνει στο προσκήνιο ζητήματα για τις επερχόμενες διαστημικές αποστολές. Καθώς οι διαστημικές υπηρεσίες σχεδιάζουν μακροχρόνιες αποστολές στη Σελήνη και τον Άρη, οι αστροναύτες θα βρεθούν εκτός της εμβέλειας του μαγνητικού πεδίου της Γης.

Όπως τόνισε η Lisa Chakrabarti, η απουσία του μαγνητικού πεδίου —ανεξάρτητα από την έκθεση σε κοσμική ακτινοβολία— ενδέχεται να επηρεάσει την ανθρώπινη φυσιολογία βραχυπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα, καθιστώντας απαραίτητη την περαιτέρω μελέτη των παραμέτρων αυτών.