Σε μόνιμο κρατικό θεσμό με καθολική επέκταση σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια μετατρέπεται το πρόγραμμα του «Προσωπικού Βοηθού για άτομα με αναπηρία», όπως ανακοίνωσε επίσημα η Υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, Δόμνα Μιχαηλίδου. Αξιοποιώντας τα δεδομένα της πιλοτικής φάσης και τις ουσιαστικές παρατηρήσεις της κοινότητας των ΑμεΑ, η πολιτεία θεσπίζει μια σταθερή, εξατομικευμένη υπηρεσία υποστήριξης, η οποία από την 1η Ιανουαρίου 2027 θα παρέχει μηνιαία οικονομική αξία προσωπικής βοήθειας που θα φτάνει έως και τα 1.939 ευρώ.
Η πρωτοβουλία στοχεύει στην ουσιαστική κατοχύρωση της ανεξάρτητης διαβίωσης, δίνοντας στα άτομα με αναπηρία τη δυνατότητα να επιλέγουν την κατάλληλη υποστήριξη για την καθημερινότητά τους, να κινούνται με αυτονομία, να σπουδάζουν, να εργάζονται και να συμμετέχουν ισότιμα στην κοινωνική και οικονομική ζωή.
Δείτε ακόμα: Επίδομα συνοδού ΚΕΠΑ: Ποιοι οι δικαιούχοι – Πότε η πληρωμή
Δείτε ακόμα: Επίδομα θέρμανσης 2026-2027: Πότε ανοίγει το myΘέρμανση και πως θα κάνετε αίτηση
Προσωπικός Βοηθός: Λεπτομέρειες
Το Πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός για Άτομα με Αναπηρία» αποτελεί μία από τις σημαντικότερες μεταρρυθμίσεις στον τομέα της κοινωνικής προστασίας και της αναπηρίας, με στόχο την ενίσχυση της ανεξάρτητης διαβίωσης, της αυτονομίας και της ισότιμης συμμετοχής των ατόμων με αναπηρία σε όλες τις πτυχές της κοινωνικής, οικονομικής και πολιτιστικής ζωής.
Ο θεσμός του Προσωπικού Βοηθού θεσπίστηκε με τον ν. 4837/2021 και υλοποιήθηκε αρχικά μέσω πιλοτικού προγράμματος, το οποίο χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Κατά την πιλοτική εφαρμογή του εκδόθηκαν συνολικά 2.576 αποφάσεις κατανομής ωρών προσωπικής βοήθειας, εκ των οποίων 1.822 άτομα με αναπηρία έλαβαν υπηρεσίες προσωπικής βοήθειας.
Με την ολοκλήρωση της πιλοτικής εφαρμογής και από την 1η Ιουλίου 2026, το Πρόγραμμα εισέρχεται στη νέα φάση επέκτασής του, διασφαλίζοντας την απρόσκοπτη συνέχιση της παροχής υπηρεσιών προσωπικής βοήθειας στους ήδη ωφελούμενους και δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για τη σταδιακή ένταξη νέων δικαιούχων. Η νέα φάση του Προγράμματος χρηματοδοτείται από εθνικούς πόρους, ενώ προβλέπεται η σταδιακή ενίσχυση της χρηματοδότησής του και από πόρους του ΕΣΠΑ.
Το Πρόγραμμα εξακολουθεί να βασίζεται στην εξατομικευμένη αξιολόγηση των αναγκών κάθε ατόμου με αναπηρία, με σκοπό την παροχή της κατάλληλης υποστήριξης για την ενίσχυση της αυτονομίας, της ανεξάρτητης διαβίωσης και της ενεργού συμμετοχής του στην κοινωνική, οικονομική και επαγγελματική ζωή.
Οι ωφελούμενοι που λαμβάνουν ήδη υπηρεσίες προσωπικής βοήθειας συνεχίζουν αυτοδικαίως τη συμμετοχή τους στο πρόγραμμα έως και την 31η Δεκεμβρίου 2026, χωρίς να απαιτείται οποιαδήποτε ενέργεια εκ μέρους τους.
Η Προσωπική Βοήθεια αφορά στην υποστήριξη του ατόμου με αναπηρία, από Προσωπικό Βοηθό της επιλογής του ή κατά περίπτωση του Εκπροσώπου του (γονέα ή δικαστικού συμπαραστάτη), για την ενίσχυση της ανεξάρτητης διαβίωσής του και τη συμπερίληψή του στην κοινωνία, στη βάση των εξατομικευμένων αναγκών και συνθηκών της ζωής του και σύμφωνα με τις ατομικές επιλογές καιτα ενδιαφέροντα του, ενδεικτικώς ως προς τα εξής: α) δραστηριότητες καθημερινής ζωής, όπως σίτιση, ένδυση, προσωπική υγιεινή, β) εργασία και σπουδές γ) συμμετοχή σε δραστηριότητες ελεύθερου χρόνου και δ) δραστηριότητες συμμετοχής στην κοινωνική ζωή. Ειδικότερα, συνίσταται στην από κοινού με τον ωφελούμενο δραστηριότητα του Προσωπικού Βοηθού εντός του χώρου της οικίας του ωφελούμενου και έξω από αυτόν, σύμφωνα με τις οδηγίες και υποδείξεις του ωφελούμενου, ή κατά περίπτωση του Εκπροσώπου του και περιλαμβάνει την παροχή κατάλληλης υποστήριξης στον ωφελούμενο κατά το βαθμό που αυτή απαιτείται ως αποτέλεσμα της αναπηρίας και της έκπτωσης λειτουργικότητας που αυτή επιφέρει.
Τα 4 κλιμάκια ενίσχυσης: Ποσά από 416 έως 1.939 ευρώ τον μήνα
Η οικονομική αποτίμηση της παρεχόμενης υπηρεσίας κλιμακώνεται ανάλογα με τον βαθμό αυτονόμησης και τις πραγματικές ανάγκες του εκάστοτε ωφελούμενου. Συγκεκριμένα, από την αρχή του 2027 η μηνιαία αξία της προσωπικής βοήθειας καθορίζεται ως εξής:
- Έως 416 ευρώ τον μήνα για περιπτώσεις μικρής ανάγκης.
- Έως 831 ευρώ τον μήνα για περιπτώσεις μέτριας ανάγκης.
- Έως 1.352 ευρώ τον μήνα για περιπτώσεις μεγάλης ανάγκης.
- Έως 1.939 ευρώ τον μήνα για καταστάσεις απόλυτης και διαρκούς εξάρτησης.
Η τελική κατάταξη σε κάθε κατηγορία θα πραγματοποιείται από εξειδικευμένες διεπιστημονικές Ειδικές Επιτροπές, έπειτα από εξατομικευμένη και επιτόπια αξιολόγηση των συνθηκών διαβίωσης του κάθε ατόμου.
Ποιοι εντάσσονται στο πρόγραμμα: Ηλικιακά και εισοδηματικά κριτήρια
Δικαίωμα συμμετοχής στο μόνιμο πρόγραμμα έχουν άτομα ηλικίας από 16 έως 67 ετών με κινητική, νοητική, αναπτυξιακή, αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, τα οποία διαμένουν νόμιμα και μόνιμα στην Ελλάδα και είναι φορολογικοί κάτοικοι της χώρας.
Βασική προϋπόθεση είναι η κατοχή πιστοποίησης αναπηρίας από το ΚΕΠΑ με ισχύ εφ’ όρου ζωής, με ποσοστό κύριας πάθησης τουλάχιστον 67% ή ρητή κρίση ότι το άτομο τελεί σε διαρκή ανάγκη συμπαράστασης ετέρου προσώπου. Κατ’ εξαίρεση, στο πρόγραμμα μπορούν να ενταχθούν και άτομα έως 75 ετών, υπό την προϋπόθεση ότι είχαν καταστεί δικαιούχοι του επιδόματος κίνησης πριν από τη συμπλήρωση του 67ου έτους.
Στο οικονομικό σκέλος, το ανώτατο ετήσιο εισοδηματικό όριο διαμορφώνεται στις 35.000 ευρώ για το μονοπρόσωπο νοικοκυριό, ποσό το οποίο προσαυξάνεται ανάλογα με τη συνολική σύνθεση και τα προστατευόμενα μέλη της οικογένειας.
Ψηφιακή αίτηση στο prosopikosvoithos.gov.gr και μοριοδότηση
Η διαδικασία υποβολής αιτήσεων θα διεκπεραιώνεται εξ ολοκλήρου ηλεκτρονικά μέσω της ειδικής πλατφόρμας prosopikosvoithos.gov.gr, με τα απαραίτητα στοιχεία να διασταυρώνονται αυτόματα μέσω των διασυνδεδεμένων δημοσίων μητρώων. Με την οριστικοποίηση της αίτησης θα εκδίδεται άμεσα η απόφαση επιλεξιμότητας και ο υπολογισμός των μορίων, διατηρώντας το δικαίωμα υποβολής ηλεκτρονικής ένστασης.
Το σύστημα μοριοδότησης αξιολογεί συνδυαστικά το εισόδημα, τη σύνθεση του νοικοκυριού, την τυχόν συνύπαρξη άλλου ατόμου με αναπηρία στην ίδια κατοικία, καθώς και τα κλινικά χαρακτηριστικά της πάθησης. Ιδιαίτερα ενισχυμένη μοριοδότηση προβλέπεται για όσους εργάζονται ή φοιτούν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, ώστε να διευκολυνθεί η ενεργή κοινωνική τους ένταξη. Οι υποψήφιοι με την υψηλότερη βαθμολογία θα περνούν από αξιολόγηση στον χώρο κατοικίας τους από την αρμόδια επιτροπή.
Οι αμοιβές των βοηθών και το ειδικό καθεστώς συνοίκησης
Κάθε ωφελούμενος διατηρεί το δικαίωμα να επιλέξει από το επίσημο Μητρώο από έναν έως τέσσερις Προσωπικούς Βοηθούς με ωριαία παροχή υπηρεσιών, ή εναλλακτικά έναν βοηθό σε καθεστώς πλήρους συνοίκησης.
Η μεικτή ωριαία αποζημίωση των βοηθών ορίζεται από 6 έως 7 ευρώ, ενώ για την περίπτωση της συνοίκησης η μεικτή μηνιαία αμοιβή ανέρχεται στα 1.200 ευρώ. Παράλληλα, στην περίπτωση συνοίκησης, ο ίδιος ο ωφελούμενος θα λαμβάνει επιπλέον μηνιαία οικονομική ενίσχυση 250 ευρώ για την κάλυψη των λειτουργικών αναγκών της διαμονής. Παράλληλα, αυξάνονται οι απολαβές των μελών των Επιτροπών Αξιολόγησης για την ταχεία διεκπεραίωση των ελέγχων.
Τι ισχύει για τους υφιστάμενους ωφελούμενους του πιλοτικού προγράμματος
Ειδική μέριμνα λαμβάνεται για τη διασφάλιση της συνέχειας όσων συμμετέχουν ήδη στο πιλοτικό στάδιο. Συγκεκριμένα:
Όσοι συμπλήρωσαν τουλάχιστον 60 ημέρες προσωπικής βοήθειας έως τις 30 Ιουνίου 2026 ή κατοικούν μόνιμα σε ορεινούς ή νησιωτικούς δήμους με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους, διατηρούν αυτόματα το δικαίωμά τους έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Για τη μετάβασή τους στο μόνιμο πρόγραμμα από το 2027 απαιτείται μόνο η υποβολή Δήλωσης Συναίνεσης, χωρίς νέα αξιολόγηση ή έλεγχο εισοδημάτων.
Όσοι διέθεταν ενεργό συμφωνητικό στις 30 Ιουνίου 2026 χωρίς να πληρούν τα παραπάνω κριτήρια, παραμένουν επίσης ωφελούμενοι έως το τέλος του έτους, αλλά για το 2027 θα χρειαστεί να υποβάλουν νέα αίτηση συμμετοχής ακολουθώντας την τυπική διαδικασία των νέων αιτούντων.
Το μόνιμο πρόγραμμα θα υλοποιείται σε πανελλαδική κλίμακα από τον ΟΠΕΚΑ, βάσει της Κοινής Υπουργικής Απόφασης που καθορίζει όλες τις λεπτομέρειες λειτουργίας του θεσμού.
Πώς μπορώ να γίνω προσωπικός βοηθός;
Θα πρέπει να κάνετε ηλεκτρονική αίτηση, να εγκριθεί και να ολοκληρώσετε επιτυχώς το πρόγραμμα εκπαίδευσης του προγράμματος. Η εκπαίδευση παρέχεται δωρεάν και την κάνετε μέσω του υπολογιστή σας.
Εφόσον γίνουν όλα αυτά, εγγράφεστε αυτόματα στο Μητρώο Προσωπικών Βοηθών. Από εκεί μπορούν να σας βρουν τα άτομα με αναπηρία που έχουν καταστεί δικαιούχοι του προγράμματος και να επικοινωνήσουν μαζί σας.
Εάν συμφωνήσετε και εσείς μαζί τους, υποβάλετε ηλεκτρονικά το τυποποιημένο συμφωνητικό σας στην πλατφόρμα. Εφεξής θα δηλώνετε και οι δυο τις μέρες και ώρες απασχόλησής σας στην πλατφόρμα. Κάθε μήνα θα καταβάλλονται στον λογαριασμό σας τα χρήματα που σας αντιστοιχούν.
Για να γίνετε Προσωπικός Βοηθός, θα πρέπει:
• να είστε 18 έως 67 ετών,
• να μην έχετε καταδικαστεί αμετάκλητα για: α) εγκλήματα κατά της γενετήσιας ελευθερίας, οικονομικής εκμετάλλευσης της γενετήσιας ζωής, και τα εγκλήματα σχετικά με την οικογένεια των άρθρων 360 και 360Α του Ποινικού Κώδικα (ν. 4619/2019, Α’ 95), β)εγκλήματα του ν. 3500/2006 (Α’ 232) για την αντιμετώπιση της ενδοοικογενειακής βίας, γ) εμπορία ανθρώπων σύμφωνα με το άρθρο 323Α του Ποινικού Κώδικα (ν. 4619/2019) και το ν.4251/2014 (Α’ 80), δ) εμπορία ναρκωτικών σύμφωνα με το ν. 4139/2013 (Α’ 74), ε) τα εγκλήματα των άρθρων 299, 306, 308 έως 312 και 324 του Ποινικού Κώδικα (ν.4619/2019, στ) τα εγκλήματα των άρθρων 300 και 301 του Ποινικού Κώδικα (ν.4619/2019). Η απαγόρευση εκτείνεται και στις περιπτώσεις που εκκρεμεί ποινική δίωξη ή βρίσκεται σε ισχύ οριστική ή τελεσίδικη καταδικαστική απόφαση, η οποία δεν έχει καταστεί αμετάκλητη,
• εάν είστε πολίτες χώρας εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, να βρίσκεστε νόμιμα στην Ελλάδα και να έχετε το δικαίωμα να εργασθείτε,
• να έχετε καλή γνώση της ελληνικής γλώσσας (δεν απαιτείται πιστοποιητικό γλωσσομάθειας)
• να διαθέτετε βεβαίωση ψυχιάτρου περί καλής ψυχικής υγείας. Μπορεί να εκδοθεί από δημόσιο ή ιδιώτη γιατρό.
• να διαθέτετε πιστοποιητικό υγείας σε ισχύ της υπό στοιχεία Υ1γ/Γ.Π/οικ 35797/2012 (Β΄ 1199) υπουργικής απόφασης. Με αυτό βεβαιώνεται ότι υποβληθήκατε σε ιατρικό έλεγχο και δεν πάσχετε από κάποιο μεταδιδόμενο νόσημα ή κάτι άλλο που δεν σας επιτρέπει να εργαστείτε στην εν λόγω θέση. Μπορεί να εκδοθεί από δημόσιο ή ιδιώτη γιατρό. Απαιτείται ακτινογραφία θώρακος, παρασιτολογική εξέταση κοπράνων και καλλιέργεια. Το πιστοποιητικό ισχύει για 5 χρόνια και στη συνέχεια ανανεώνεται με επανάληψη της ίδιας διαδικασίας.
• Να έχετε ολοκληρώσει επιτυχώς την εκπαίδευση που σας παρέχει δωρεάν το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων
Προσοχή: Δεν μπορείτε να αναλάβετε Προσωπικός Βοηθός για άτομο με το οποίο τελείτε σε σχέση γάμου, συμφώνου συμβίωσης, συγγένειας α’ ή β’ βαθμού (δηλαδή του παιδιού σας, του γονιού σας, του αδελφού σας, του εγγονιού σας ή τον παππού και της γιαγιάς σας)
Προσοχή: Δεν μπορείτε να αναλάβετε Προσωπικός Βοηθός ως ωρομίσθιος, εάν συνοικείτε με τον ωφελούμενο με αναπηρία.
Προσοχή: Οι δικαιούχοι με αναπηρία, για τους οποίους έχει κριθεί από την Ειδική Επιτροπή ότι δεν δύνανται να καθοδηγούν τον Προσωπικό Βοηθό τους, θα πρέπει υποχρεωτικώς να επιλέξουν Προσωπικό Βοηθό που είτε (α) έχει προηγούμενη Επαγγελματική Εμπειρία τουλάχιστον ενός έτους σχετική με Άτομα με Αναπηρία, είτε (β) διαθέτει τίτλο σπουδών ή κατάρτιση σχετική με ιατρικές, παραϊατρικές και κοινωνικές επιστήμες ή σχετική με την αναπηρία.
Ακολουθήστε μας στις προτιμώμενες πηγές της Google:
