Επίδομα στεγαστικής συνδρομής: έως 362 ευρώ τον μήνα για ενοίκιο

Σύντομη απάντηση: Το Επίδομα Στεγαστικής Συνδρομής Ανασφάλιστων Υπερηλίκων καλύπτει το ενοίκιο της κύριας κατοικίας σε άτομα 67 ετών και άνω που δεν παίρνουν σύνταξη και δεν έχουν δικό τους σπίτι. Δίνει όσο είναι το ενοίκιο, με ανώτατο όριο 362 ευρώ τον μήνα — δηλαδή έως 4.344 ευρώ τον χρόνο. Οι αιτήσεις είναι ανοιχτές διαρκώς και υποβάλλονται στα Κέντρα Κοινότητας και τους Δήμους, όχι ηλεκτρονικά.

Είναι ένα από τα λιγότερο γνωστά επιδόματα του ΟΠΕΚΑ και συγχέεται συνεχώς με δύο άλλα: με το Επίδομα Στέγασης, που είναι ασύμβατο μαζί του, και με το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων των 409,13 ευρώ, που αντίθετα συνδυάζεται. Αυτή η διάκριση είναι το πιο χρήσιμο πράγμα που μπορεί να ξέρει κάποιος πριν κάνει αίτηση.

Πόσα χρήματα παίρνεις στην πράξη

Το επίδομα δεν είναι σταθερό ποσό. Ισούται με το μίσθωμα που αναγράφεται στο ηλεκτρονικό μισθωτήριο, με πλαφόν τα 362 ευρώ.

Ενοίκιο στο μισθωτήριο	Τι παίρνεις
250 €	250 €
300 €	300 €
362 €	362 €
500 €	362 € (το πλαφόν)

Οι επίσημες συχνές ερωτήσεις του ΟΠΕΚΑ το διατυπώνουν ρητά: όταν το ενοίκιο είναι μικρότερο από 362 ευρώ, καταβάλλεται όλο το συμφωνηθέν ποσό.

Ποιοι το δικαιούνται

Δύο κατηγορίες:

• Μοναχικοί ανασφάλιστοι υπερήλικες άνω των 67 ετών που μισθώνουν την κύρια κατοικία τους.
• Ζεύγη ανασφάλιστων — με γάμο ή σύμφωνο συμβίωσης — όπου αρκεί ο ένας από τους δύο να έχει συμπληρώσει το 67ο έτος.

Η λεπτομέρεια του ζεύγους περνά συχνά απαρατήρητη. Δεν χρειάζεται να είναι 67 και οι δύο.

Τα εισοδηματικά όρια — και το όριο καταθέσεων

Μετράει το ετήσιο φορολογητέο εισόδημα, πραγματικό ή τεκμαρτό, μαζί με το απαλλασσόμενο ή φορολογούμενο με ειδικό τρόπο.

Κατάσταση	Όριο εισοδήματος	Όριο καταθέσεων
Άγαμος, χήρος ή διαζευγμένος	4.320 €	7.000 €
Έγγαμος ή μέρος συμφώνου συμβίωσης	8.640 €	10.500 €

Το όριο των καταθέσεων είναι αυτό που αιφνιδιάζει. Ένας άνθρωπος με εισόδημα 3.000 ευρώ αλλά με 9.000 ευρώ αποταμιεύσεις δεν περνά, αν είναι μόνος.

Σε περίπτωση διάστασης χωρίς διαζύγιο, το Εθνικό Μητρώο Διαδικασιών σημειώνει ότι η παροχή κρίνεται με τις προϋποθέσεις των εγγάμων, μέχρι να εκδοθεί το διαζύγιο.

Οι προϋποθέσεις που κόβουν τους περισσότερους

Ιδιοκτησία. Ούτε ο αιτών ούτε ο/η σύζυγος — ούτε από κοινού — πρέπει να έχουν πλήρες δικαίωμα 100% κυριότητας, επικαρπίας ή οίκησης σε ακίνητο με χρήση κατοικίας. Δεν πρέπει επίσης να τους έχει παραχωρηθεί δωρεάν ακίνητο για στέγαση.

Υπάρχει και αντι-καταστρατηγική ρήτρα: αν μετά τη δημοσίευση του ν. 4756/2020 μεταβίβασαν με γονική παροχή ή δωρεά το δικαίωμα πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας σε τέτοιο ακίνητο, χάνουν το δικαίωμα.

Σύνταξη. Δεν πρέπει να λαμβάνουν — ούτε να έχουν υποβάλει αίτηση για — σύνταξη από φορέα Ελλάδας ή εξωτερικού, ο ίδιος ή ο/η σύζυγος. Εξαιρούνται ρητά η Σύνταξη Ανασφάλιστων Υπερηλίκων του ν. 1296/1982 και το Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης του άρθρου 93 του ν. 4387/2016.

Εργασία. Ούτε ο αιτών ούτε ο/η σύζυγος πρέπει να εργάζονται.

Φιλοξενία και ιδρύματα. Οι αιτούντες δεν πρέπει να φιλοξενούν τρίτα άτομα ούτε να διαβιούν σε προνοιακό ίδρυμα κλειστής φροντίδας. Υπάρχουν δύο εξαιρέσεις: φιλοξενία ανηλίκου συγγενικού α΄ ή β΄ βαθμού, και φιλοξενία ατόμου με διαπιστωμένη αναπηρία της ίδιας συγγένειας.

Συντήρηση από τρίτο. Ο αιτών δεν πρέπει να συντηρείται από άλλο άτομο, εκτός του/της συζύγου.

Το μισθωτήριο. Η κατοικία δεν πρέπει να είχε παραχωρηθεί άνευ ανταλλάγματος στον αιτούντα σε οποιαδήποτε στιγμή πριν την αίτηση. Δεν μπορεί, δηλαδή, να μετατραπεί μια δωρεάν παραχώρηση σε μίσθωση λίγο πριν την αίτηση.

Τι συνδυάζεται και τι όχι

Εδώ γίνονται τα περισσότερα λάθη:

Παροχή	Συνδυάζεται;
Επίδομα Κοινωνικής Αλληλεγγύης Ανασφάλιστων Υπερηλίκων (409,13 €)	Ναι
Σύνταξη Ανασφάλιστων Υπερηλίκων (ν. 1296/1982)	Ναι
Προνοιακό επίδομα αναπηρίας ΟΠΕΚΑ	Ναι
Επίδομα Στέγασης (ν. 4472/2017)	Όχι — διαλέγεις ένα από τα δύο
Οποιοδήποτε άλλο επίδομα για τον ίδιο σκοπό	Όχι
Σύνταξη γήρατος, Ελλάδας ή εξωτερικού	Όχι

Το πρώτο κελί της λίστας είναι και το πιο χρήσιμο. Ένας ανασφάλιστος υπερήλικας που παίρνει ήδη τα 409,13 ευρώ του ΟΠΕΚΑ μπορεί να πάρει και τη στεγαστική συνδρομή. Οι επίσημες συχνές ερωτήσεις το λένε καθαρά: η παροχή του ανασφάλιστου υπερήλικα «δεν αποτελεί πρόβλημα».

Τα 12 χρόνια διαμονής

Ο αιτών — ή τουλάχιστον ένας από το ζεύγος — πρέπει να διαμένει νόμιμα και μόνιμα στην Ελλάδα τα τελευταία 12 έτη πριν την αίτηση.

Στην πράξη αυτό τεκμηριώνεται με φορολογικές δηλώσεις στην Ελλάδα τα τελευταία 12 χρόνια, όπως διευκρινίζει ο ΟΠΕΚΑ απαντώντας σε σχετικό ερώτημα.

Πού κάνεις αίτηση — και γιατί δεν γίνεται online

Η αίτηση υποβάλλεται στις Κοινωνικές Υπηρεσίες των Δήμων και στα Κέντρα Κοινότητας. Ο ΟΠΕΚΑ το διατυπώνει με μια φράση που δείχνει ότι πρόκειται για προσωρινή κατάσταση: «μέχρι την έναρξη της λειτουργίας της ηλεκτρονικής εφαρμογής».

Ο ν. 4756/2020 προέβλεψε την ηλεκτρονικοποίηση της διαδικασίας και τη λειτουργία πλατφόρμας. Μέχρι να ενεργοποιηθεί, ο τρόπος υποβολής παραμένει έντυπη αίτηση ή email, σύμφωνα με το Εθνικό Μητρώο Διαδικασιών. Η υποβολή δεν έχει κόστος.

Τα δικαιολογητικά

Τα βασικά, για όλους:

• Ηλεκτρονικό μισθωτήριο, εκτυπωμένο, υπογεγραμμένο από ενοικιαστή και ιδιοκτήτη και θεωρημένο για το γνήσιο των υπογραφών από δημόσια αρχή.
• Υπεύθυνη δήλωση ν. 1599/1986, θεωρημένη για το γνήσιο της υπογραφής.
• Φορολογικές δηλώσεις και εκκαθαριστικά από το οικονομικό έτος 2012 έως σήμερα.
• IBAN — φωτοαντίγραφο της πρώτης σελίδας βιβλιαρίου τράπεζας ή ΕΛΤΑ, με δικαιούχο ή συνδικαιούχο τον αιτούντα.
• Αντίγραφο ταυτότητας ή διαβατηρίου, για τον αιτούντα και τον/τη σύζυγο.

Κατά περίπτωση ζητούνται επιπλέον: Ε9 και εκκαθαριστικό ΕΝΦΙΑ αν υπάρχει ακίνητη περιουσία, Ε2 του έτους της αίτησης για τον ίδιο λόγο, διαζευκτήριο σε περίπτωση διάζευξης, και βεβαίωση διαμονής αν ο αιτών μένει σε προνοιακό ίδρυμα κλειστής φροντίδας.

Δύο πράγματα δεν χρειάζεται να φέρεις. Το πιστοποιητικό οικογενειακής κατάστασης αναζητείται αυτεπάγγελτα — η έκδοσή του καταργήθηκε για τις διοικητικές διαδικασίες με την ΚΥΑ 19173/2025. Και το αντίγραφο ταυτότητας μπορεί να αντληθεί ψηφιακά από τον υπάλληλο μέσω της υπηρεσίας «Ψηφιακό αντίγραφο δελτίου ταυτότητας».

Οι δύο παγίδες στα δικαιολογητικά

Το θεωρημένο μισθωτήριο. Δεν αρκεί η εκτύπωση από το myAADE. Χρειάζεται υπογραφή και από τον ιδιοκτήτη, με δήλωση ότι έλαβαν γνώση, και θεώρηση του γνησίου των υπογραφών των δύο μερών από δημόσια αρχή. Αν ο ιδιοκτήτης δεν συνεργαστεί, η αίτηση κολλάει.

Οι δηλώσεις από το 2012. Ζητούνται οι δηλώσεις και οι πράξεις διοικητικού προσδιορισμού φόρου για 14 χρόνια πίσω. Για κάποιον 75 ετών χωρίς πρόσβαση στο myAADE είναι ο πιο χρονοβόρος φάκελος. Αξίζει να ξεκινήσει από εκεί, πριν από όλα τα άλλα.

Πόσο χρόνο παίρνει

Η διαδικασία έχει δέκα καταγεγραμμένα βήματα στο Μητρώο Διαδικασιών: υποβολή, πρωτοκόλληση, ανάθεση σε υπάλληλο, καταχώριση, έλεγχος αίτησης και δικαιολογητικών, τυχόν αλληλογραφία για συμπληρωματικά, έκδοση εγκριτικής ή απορριπτικής απόφασης, πληρωμή και αρχειοθέτηση.

Τα διοικητικά βήματα μετρώνται σε ημέρες. Το βήμα της πληρωμής όμως αποτιμάται σε έναν έως δύο μήνες. Μαζί με τον έλεγχο του φακέλου, η αναμονή από την υποβολή έως το πρώτο χρήμα είναι ρεαλιστικά μερικοί μήνες, όχι εβδομάδες.

Η λήξη της διαδικασίας καταγράφεται ως «Αόριστη»: το επίδομα δεν έχει προκαθορισμένη ημερομηνία διακοπής, εφόσον εξακολουθούν να πληρούνται οι προϋποθέσεις.

Η υποχρέωση που κρατάς μετά την έγκριση

Η υπεύθυνη δήλωση που υπογράφεις περιέχει δύο δεσμεύσεις ενημέρωσης του ΟΠΕΚΑ άμεσα:

• Αν χορηγηθεί σύνταξη ή επίδομα για τον ίδιο σκοπό σε εσένα, τον/τη σύζυγο ή το έτερο μέρος της συμβίωσης, από οποιονδήποτε φορέα στην Ελλάδα ή το εξωτερικό.
• Για οποιαδήποτε μεταβολή στην προσωπική, οικογενειακή ή περιουσιακή κατάσταση — ή απουσία στο εξωτερικό.

Η αναφορά στην απουσία στο εξωτερικό συνδέεται με το κριτήριο της μόνιμης διαμονής και είναι εύκολο να ξεχαστεί.

Αν δεν πληροίς τα κριτήρια

Αν είσαι κάτω από 67, η επίσημη απάντηση παραπέμπει στο Επίδομα Στέγασης του ΟΠΕΚΑ, που δεν έχει ηλικιακό κριτήριο και δίνει 70 έως 210 ευρώ τον μήνα.

Αν έχεις σπίτι στο όνομά σου, δεν δικαιούσαι τη στεγαστική συνδρομή. Αν η παλιά σου κατοικία χρειάζεται ανακαίνιση, το πρόγραμμα που εξετάζεις είναι άλλο.

Τι δεν ξεκαθαρίζει η επίσημη πηγή

• Πότε θα λειτουργήσει η ηλεκτρονική εφαρμογή. Προβλέπεται από τον ν. 4756/2020, αλλά δεν υπάρχει ανακοινωμένη ημερομηνία.
• Αν και πόσο αναδρομικά καταβάλλεται το επίδομα από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.
• Αν το ποσό των 362 ευρώ αναπροσαρμόζεται και με ποια διαδικασία.
• Πώς αντιμετωπίζονται οι συγκατοικήσεις όπου το μισθωτήριο είναι σε δύο ονόματα.

Συχνές ερωτήσεις

Παίρνω το επίδομα ανασφάλιστων υπερηλίκων. Δικαιούμαι και τη στεγαστική συνδρομή;

Ναι. Η παροχή του ανασφάλιστου υπερήλικα εξαιρείται ρητά από το ασφαλιστικό κριτήριο και δεν εμποδίζει τη χορήγηση της στεγαστικής συνδρομής.

Παίρνω σύνταξη γήρατος. Μπορώ να πάρω το επίδομα;

Όχι. Αν εσύ ή ο/η σύζυγός σου συνταξιοδοτείστε από ελληνικό ή ξένο φορέα, δεν δικαιούσαι τη στεγαστική συνδρομή.

Είμαι δικαιούχος του Επιδόματος Στέγασης. Μπορώ να πάρω και τα δύο;

Όχι. Πρέπει να επιλέξεις ένα από τα δύο επιδόματα.

Πληρώνω 300 ευρώ ενοίκιο. Πόσα θα πάρω;

Και τα 300 ευρώ, εφόσον αυτό είναι το ποσό που αναγράφεται στο ηλεκτρονικό μισθωτήριο. Το πλαφόν των 362 ευρώ ενεργοποιείται μόνο σε υψηλότερα ενοίκια.

Είμαι 70 ετών και ο/η σύζυγός μου 63. Κάνουμε αίτηση;

Ναι. Στα ζεύγη αρκεί ο ένας από τους δύο να έχει συμπληρώσει το 67ο έτος, εφόσον πληρούνται οι λοιπές προϋποθέσεις και τα όρια των εγγάμων.

Υπάρχει προθεσμία;

Όχι. Το πρόγραμμα χαρακτηρίζεται διαρκές και οι αιτήσεις παραμένουν ανοιχτές, χωρίς καταληκτική ημερομηνία.

Πηγές: Πύλη Στεγαστικής Πολιτικής — Επίδομα Στεγαστικής Συνδρομής Ανασφαλίστων Υπερηλίκων · ΟΠΕΚΑ — Συχνές Ερωτήσεις · Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών (Μίτος). Νομικό πλαίσιο: άρθρα 24-30 ν. 4756/2020 και ΚΥΑ 30105/25.5.2021 (ΦΕΚ Β΄ 2156).