Σημαντικές αλλαγές στο καθεστώς των προστίμων της ΑΑΔΕ για τις εκπρόθεσμες φορολογικές δηλώσεις φέρνει ο νέος νόμος, βάζοντας τέλος σε χρεώσεις που επιβάλλονταν ακόμη και σε περιπτώσεις χωρίς…
Σημαντικές αλλαγές στο καθεστώς των προστίμων της ΑΑΔΕ για τις εκπρόθεσμες φορολογικές δηλώσεις φέρνει ο νέος νόμος, βάζοντας τέλος σε χρεώσεις που επιβάλλονταν ακόμη και σε περιπτώσεις χωρίς ουσιαστική φορολογική επιβάρυνση.
Το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών προχώρησε σε αναμόρφωση του Κώδικα Φορολογικών Διαδικασιών, περιορίζοντας σημαντικά τις περιπτώσεις επιβολής διοικητικών προστίμων ύψους 100, 250 και 500 ευρώ για καθυστερημένες δηλώσεις.
Η νέα ρύθμιση αφορά χιλιάδες φορολογούμενους και επιχειρήσεις που έχουν υποβάλει ή πρόκειται να υποβάλουν εκπρόθεσμες δηλώσεις, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις όπου δεν προκύπτει φόρος προς καταβολή ή το ποσό του φόρου είναι πολύ χαμηλό.
Τέλος στα οριζόντια πρόστιμα
Με το άρθρο 37 του νόμου 5301/2026, η φορολογική διοίκηση παύει να επιβάλλει οριζόντια πρόστιμα για τυπικές παραβάσεις χωρίς δημοσιονομική επίπτωση. Οι κυρώσεις για τις εκπρόθεσμες δηλώσεις δεν καταργούνται πλήρως, ωστόσο περιορίζονται σημαντικά όταν δεν προκαλείται ουσιαστική απώλεια εσόδων για το Δημόσιο.
Οι διατάξεις εφαρμόζονται άμεσα από τη δημοσίευση του νόμου στις 15 Μαΐου 2026, ενώ προβλέπεται και αναδρομική ισχύς για συγκεκριμένες περιπτώσεις.
Ποιες δηλώσεις απαλλάσσονται από πρόστιμο
Σύμφωνα με το νέο πλαίσιο, δεν επιβάλλεται πλέον πρόστιμο στις εξής περιπτώσεις:
- Εκπρόθεσμες αρχικές δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος όταν προκύπτει μηδενικό ή πιστωτικό αποτέλεσμα ή όταν ο φόρος προς πληρωμή δεν υπερβαίνει τα 100 ευρώ.
- Εκπρόθεσμες δηλώσεις πληροφοριακού χαρακτήρα που δεν δημιουργούν φορολογική υποχρέωση.
- Εκπρόθεσμες αρχικές ή τροποποιητικές δηλώσεις έμμεσων φόρων, τελών και εισφορών (εκτός ΦΠΑ και φόρου μεταβίβασης ακινήτων), όταν ο οφειλόμενος φόρος δεν ξεπερνά τα 100 ευρώ.
- Εκπρόθεσμες δηλώσεις παρακρατούμενων φόρων, με εξαίρεση τον φόρο τυχερών παιγνίων, όταν το ποσό προς απόδοση δεν υπερβαίνει τα 100 ευρώ.
Παράλληλα, καταργούνται τα πρόστιμα για δηλώσεις που υποβάλλονται για λογαριασμό ανηλίκων, καθώς και για υποχρεώσεις που αφορούν χρονικές περιόδους κατά τις οποίες ο φορολογούμενος ήταν ανήλικος. Η απαλλαγή καλύπτει και το τμήμα της φορολογικής δήλωσης γονέα που αφορά εισοδήματα ανήλικου τέκνου.
Τι ισχύει για τον ΦΠΑ
Στις εκπρόθεσμες δηλώσεις ΦΠΑ το πρόστιμο διατηρείται, ωστόσο μειώνεται σημαντικά όταν δεν προκύπτει φόρος προς καταβολή. Συγκεκριμένα, το ποσό περιορίζεται στα 100 ευρώ, αντί των 250 ή 500 ευρώ που ίσχυαν μέχρι σήμερα ανάλογα με την κατηγορία της επιχείρησης.
Επιπλέον, καταργείται το πρόστιμο των 100 ευρώ που προβλεπόταν για ορισμένα ειδικά καθεστώτα ΦΠΑ.
Ευνοϊκές ρυθμίσεις και για τις τροποποιητικές δηλώσεις
Αλλαγές προβλέπονται και για τις εκπρόθεσμες τροποποιητικές δηλώσεις που υποβάλλονται για τη διόρθωση λαθών στις αρχικές δηλώσεις.
Ειδικότερα, δεν επιβάλλεται πρόστιμο:
Σε εκπρόθεσμες τροποποιητικές δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος φυσικών ή νομικών προσώπων, όταν ο επιπλέον φόρος που προκύπτει δεν ξεπερνά τα 100 ευρώ.
Σε εκπρόθεσμες τροποποιητικές δηλώσεις ΦΠΑ ή παρακρατούμενων φόρων, εφόσον η αρχική δήλωση είχε υποβληθεί εμπρόθεσμα.
Αναδρομικές επιστροφές για όσους πλήρωσαν.
Οι νέες διατάξεις εφαρμόζονται αναδρομικά από τις 19 Απριλίου 2024, γεγονός που ανοίγει τον δρόμο για επιστροφές χρημάτων σε φορολογούμενους που έχουν ήδη εξοφλήσει πρόστιμα τα οποία πλέον καταργούνται ή μειώνονται.
Η ΑΑΔΕ αναμένεται να εκδώσει διευκρινιστικές οδηγίες για τη διαδικασία επιστροφής ή συμψηφισμού των ποσών, καθώς και για την ακύρωση προστίμων που επιβλήθηκαν κατά τα τελευταία δύο χρόνια.
Στην πράξη, όπου δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί η διαδικασία επιβολής ή είσπραξης προστίμου, οι σχετικές πράξεις θα αναστέλλονται και τα ποσά δεν θα βεβαιώνονται. Στις περιπτώσεις μείωσης προστίμου, όπως στις δηλώσεις ΦΠΑ, οι οφειλές θα επανυπολογίζονται και τυχόν επιπλέον ποσά που έχουν καταβληθεί θα επιστρέφονται ή θα συμψηφίζονται με άλλες φορολογικές υποχρεώσεις.
Ακολουθήστε μας στις προτιμώμενες πηγές της Google:
